rok 1898 / MDCCCXCVIII
XVIII wiek · XIX wiek · XX wiek
1896 « 1897 « 1898 » 1899 » 1900
edytuj Wydarzenia w Polsce
edytuj Wydarzenia na świecie
- 4 stycznia – w Sankt Moritz odbyły się pierwsze zawody bobslejowe.
- 13 stycznia – Émile Zola opublikował słynny list w sprawie afery Dreyfusa.
- 4 lutego – Stany Zjednoczone zajęły Wyspę Wake.
- 15 lutego – w porcie w Hawanie doszło do wybuchu na amerykańskim pancerniku USS Maine, co stało się pretekstem do wojny amerykańsko-hiszpańskiej.
- 6 marca – oddziały niemieckie obsadziły chińską zatokę Jiaozhou, a następnie zawarły układ dzierżawny z Chinami na 99 lat, zezwalający na budowę linii kolejowych i eksploatację kopalń w prowincji Szantung.
- 9 marca – Victor Loret odkrywa w Egipcie grobowiec faraona Amenhotepa II; składał się on ze schodów, dwóch pochyłych korytarzy, dwóch szybów (przy jednym z nich znajdowała się boczna komora), przedsionka, komory grobowej i czterech bocznych komór. Oprócz Amonhotepa II w grobowcu znajdowało się kilkunastu innych faraonów oraz książąt, którzy zostali tam umieszczeni za panowania faraona Smendesa.
- 13-15 marca – pierwszy Zjazd Socjalistycznej Partii Robotniczej Rosji (SDPRR) w Mińsku.
- 27 marca – zawarto układ rosyjsko-chiński o wydzierżawieniu (na 25 lat) przez Rosję półwyspu Liaodong i budowie odgałęzienia kolei transsyberyjskiej od Harbinu do Port Artur.
- 28 marca – niemiecki Reichstag uchwalił 7-letni plan zbrojeń morskich.
- kwiecień – Francja otrzymała w 99-letnią dzierżawę zatokę Guangzhouwan w południowych Chinach.
- 21 kwietnia – początek wojny Stanów Zjednoczonych z Hiszpanią. Bezpośrednią jej przyczyną było wysadzenie w powietrze amerykańskiego pancernika USS "Maine" w Hawanie.
- 24 kwietnia – Hiszpania wypowiedziała wojnę USA.
- 1 maja – flota hiszpańska rozbita pod Cavite (w pobliżu Manili na Filipinach) przez flotę amerykańską.
- 12 czerwca – Filipiny uzyskały niepodległość (od Hiszpanii).
- 21 czerwca – wyspa Guam stała się terytorium Stanów Zjednoczonych.
- 27 czerwca – Joshua Slocum zakończył w Newport w stanie Rhode Island swój rejs, w którym opłynął samotnie cały świat.
- 1 lipca – Wielka Brytania zajęła chińskie Weihaiwei, które miała dzierżawić dopóty, dopóki Rosja będzie zajmować półwysep Liaodong.
- 10 lipca – wybuchł brytyjsko-francuski konflikt kolonialny o Faszodę (miejscowość nad górnym Nilem w Sudanie). Anglicy, zaniepokojeni ekspansją francuską, zagrozili wojną. Francuzi zostali zmuszeni do ustąpienia i rezygnacji z dalszej ekspansji w Afryce Wschodniej.
- 14 lipca – grekokatolików na ziemiach polskich pod zaborem rosyjskim uznano za wyznawców prawosławia.
- 18 lipca – Maria Skłodowska-Curie i Piotr Curie odkryli polon.
- lipiec – wyścig samochodowy na 192 km trasie Turyn-Asti-Aleksandria-Turyn wygrał Włoch L. Storero.
- 12 sierpnia
- 2 września – Brytyjczycy pokonali Sudańczyków w bitwie pod Omdurmanem.
- 10 września – zamordowanie przez włoskich anarchistów cesarzowej austriackiej Elżbiety, żony cesarza Franciszka Józefa.
- 21 września – zamach stanu w Chinach, fiasko stu dni reform, uwięzienie cesarza Guangxu.
- 18 października – USA zajęły Portoryko.
- listopad – koncesje udzielone na budowę linii kolejowych w Chinach: Wielka Brytania 2.800 mil, Rosja 1.530 mil, Niemcy 720 mil i Belgia 650 mil.
- 10 grudnia – pokój w Paryżu zakończył wojnę Stanów Zjednoczonych z Hiszpanią. Hiszpania zrzekła się: Kuby, Portoryko, Filipin i wyspy Guam (łączna powierzchnia 420 tys. km², ludność: 10 mln). W ramach odszkodowań wypłacono Hiszpanii 20 mln $.
- 18 grudnia – w pobliżu Achéres (Francja) hr. Gaston de Chasseloup-Laubat samochodem elektrycznym Jeantaud na odcinku 1 km ustanowił rekord szybkości na lądzie wynikiem 63,13 km/h.
- 26 grudnia – Maria Skłodowska-Curie i Piotr Curie odkryli polon i rad.
- Rozruchy robotnicze w Mediolanie spowodowały liczne ofiary śmiertelne (strajkujący robotnicy i interweniujący żołnierze).
- W Norwegii wprowadzono powszechne prawo wyborcze dla wszystkich mężczyzn.
- Władze niemieckie zabroniły chłopom polskim zakładania nowych osad bez zezwolenia rządu. Przez kilkanaście lat Michał Drzymała sabotował ten zakaz mieszkając na swym wozie.
- Umowa japońsko-rosyjska zobowiązywała obydwie strony do powstrzymywania się od ingerencji w sprawy Korei.
- Proces Emila Zoli w związku z aferą kapitana Dreyfusa.
- Utworzenie Socjaldemokratyczna Partia Robotnicza Rosji.
- Powstała powieść "Titan" Morgana Robertsona.
- W Rosji, w pobliżu Sankt Petersburga, rozegrano pierwsze zawody samochodowe. Na krótkiej, 42 km trasie triumfował Rosjanin Mazi na samochodzie Panhard.
- Rozruchy chłopskie na Wołoszczyźnie (Rumunia).
edytuj Urodzili się
- 9 stycznia – Gracie Fields, angielska piosenkarka i aktorka komediowa (zm. 1979)
- 23 stycznia – Siergiej Eisenstein, rosyjski reżyser i scenarzysta filmowy (zm. 1948)
- 26 stycznia – Katarzyna Kobro, polska rzeźbiarka (zm. 1951)
- 10 lutego – Bertolt Brecht, niemiecki pisarz (zm. 1956)
- 17 lutego – Ignacy Posadzy, Sługa Boży, polski ksiądz, współzałożyciel Towarzystwa Chrystusowego i założyciel Sióstr Misjonarek Chrystusa Króla (zm. 1984)
- 22 lutego – Karol Bunsch, polski pisarz (zm. 1987)
- 13 kwietnia – Maja Berezowska, polska malarka i karykaturzystka (zm. 1978)
- 26 kwietnia – Edward Eagan, amerykański sportowiec (zm. 1967)
- 6 maja – Eugeniusz Rybka, polski astronom (zm. 1988)
- 5 czerwca – Federico Garcia Lorca, hiszpański poeta, dramatopisarz (zm. 1936)
- 17 czerwca – Maurits Cornelis Escher, holenderski malarz, grafik, (zm. 1972)
- 22 czerwca – Erich Maria Remarque, niemiecki pisarz (zm. 1970)
- 20 lipca – Leopold Infeld, polski fizyk teoretyczny (zm. 1968)
- 29 lipca – Isidor Isaac Rabi, amerykański fizyk (zm. 1988)
- 15 sierpnia – Jan Brzechwa, polski poeta, autor bajek dla dzieci (zm. 1966)
- 23 września – Jadwiga Smosarska, polska aktorka (zm. 1971)
- 10 października – Karl Bielig, niemiecki polityk (zm. 1991)
- 12 listopada
- 13 listopada – Aleksander Marten, polski aktor filmowy i teatralny oraz reżyser filmowy (zm. 1942)
- dokładna data nieznana:
edytuj Święta ruchome
|
|
