| Kadyks | |||||
|
|||||
| Państwo |  Hiszpania |
||||
| region |  Andaluzja |
||||
| burmistrz | Teófila Martínez | ||||
| Powierzchnia | 12,10 km² | ||||
| Położenie | 36° 31' N 6° 17' W |
||||
| Wysokość | 11 m n.p.m. | ||||
| Ludność (2007) • liczba ludności • gęstość |
130 561 10893,63 os./km² |
||||
|
Położenie na mapie Hiszpanii
  Kadyks
|
|||||
| Strona internetowa miasta | |||||
.svg&filetimestamp=20100128225145)
Kadyks (hiszp. Cádiz ['kaðiθ], fen. גדר = Gadir, łac. Gades, arab. قادس = Qādis) – miasto w południowo-zachodniej Hiszpanii, w regionie Andaluzja, stolica prowincji Kadyks. Położone na półwyspie oddzielającym odnogę Zatoki Kadyksu od Oceanu Atlantyckiego. Zamieszkuje je 155 tys. osób (1994).
Miasto portowe i handlowe, stocznia, przemysł metalowy i spożywczy. Szkoły wyższe, muzea, znany ośrodek turystyczny. Najstarsze miasto w Hiszpanii.
W mieście znajduje się stacja kolejowa Cádiz.
Spis treści |
edytuj Historia
- około 1100 p.n.e. założony przez Fenicjan (Gadir – najstarsze miasto w tej części Europy).
- od ok. 500 p.n.e. pod władzą Kartaginy.
- 206 p.n.e. zdobyty przez Rzymian (Gades), ośrodek handlu morskiego, okres rozkwitu gospodarczego.
- V w. zniszczony przez Wizygotów.
- od 711 pod panowaniem Maurów.
- od 1262 w rękach do Kastylii.
- W 1587 angielski korsarz Francis Drake zniszczył hiszpańską flotę stacjonującą w Kadyksie.
- W 1596 złupiony przez Anglików pod wodzą hrabiego Essexa.
- W 1702 najazd floty angielskiej i holenderskiej.
- Od 1717 główna baza żeglugi, przejęcie monopolu od Sewilli na handel z koloniami w Ameryce.
- W 1797 atakowany przez flotę Nelsona, która odniosła zwycięstwo nad flotą hiszpańską koło przylądka São Vicente.
- W 1805 pod Trafalgarem Nelson rozbił flotę francusko–hiszpańską.
- W latach 1810–12 oblegany przez wojska napoleońskie.
- W latach 1810–13 siedziba rządu centralnego, powołanie Kortezów, w 1812 uchwalenie pierwszej hiszpańskiej konstytucji (uchylonej w 1823)
- W 1820 wybuch powstania ludowego.
- W czasie wojny domowej 1936–39 w rękach frankistów.
edytuj Zabytki
Nie spotyka się prawie śladów starożytności i średniowiecza, po zniszczeniu miasta w 1596 przez oddziały angielskie hr. Essexa.
- Katedra, Parroquía de Santa Cruz, dawny renesansowy kościół Sagrario.
- Katedra, Catedral Nueva, z XVIII–XIX w., z grobem Manuela de Falli oraz muzeum z cennymi monstrancjami (m.in. 4-metrową Custodia de Millón autorstwa Antonia Suáreza). Budowa katedry została rozpoczęta na podstawie projektu Vicenta Acera, ze względów finansowych zakończona dopiero w 1853 roku - z tego względu w budowli mieszają się elementy barokowe z neoklasycystycznymi. Wnętrze podzielone potężnymi kolumnami korynckimi na trzy nawy, transept i kaplice boczne. Chór w nawie głównej wykonany z drewna mahoniowego przez Augustina de Perei w 1697 pochodzi z Cartuja de las Cuevas w Sewilli.
- Kościół Oratorio de San Felipe Neri zbudowany w latach 1679-1719, gdzie w latach 1811-1812 obradowały Kortezy. Owocem tych obrad była pierwsza liberalna konstytucja Europy uchwalona 19 marca 1812, unieważniona w 1823 roku przez Ferdynanda VII. Wewnątrz kościoła znajduje się obraz Niepokalana poczęcie (Inmaculada) pędzla Murilla. Obok kościoła znajduje się muzeum miejskie (Museo Municipial) w których zbiorach znajduje się m.in. model miasta Kadyks powstały pomiędzy 1777 a 1779 zawierający pierwotny projekt kościoła.
- Kościół Oratorio de la Santa Cueva zbudowany w XVIII wieku na podstawie projektu Torcuato Cayóna przez Torcuato Benjumedę. Wewnątrz znajdują się trzy freski namalowane w latach 1796 - 97 przez Francisco Goyę - Ostatnia wieczerza, Cudowne rozmnożenie chleba i ryb i Przypowieść o gościu bez szat weselnych.
- Kościoły: Santiago, Santa Catalina z XVII w. z ostatnim dziełem Murilla.
- szpital Nuestra Senora del Carmen z XVIII wieku.
- Mury obronne z XVII w. z bramą Puerta de Tierra, ozdobioną herbem Kastylii. Po bokach bramy, na wysokich kolumnach, umieszczone są figury patronów miasta św. Serwandusa i św. Germanusa
- Muzeum miejskie Museo de Cadiz położone przy Plaza de Mina. Na parterze ekspozycja ukazująca historię miasta, na wyższych pietrach galeria malarstwa z dziełami m.in. Rubensa, Murilla i Zurbarána.
- Muzeum, w dawnym klasztorze franciszkanów, ze zbiorami archeologicznymi z czasów fenickich i rzymskich oraz najważniejszą po Sewilli galerią malarstwa.
edytuj Miasta partnerskie
Hawana, Kuba
Brest, Francja
Buenos Aires, Argentyna- A Coruña, Hiszpania
Tanger, Maroko
Baltimore, Stany Zjednoczone- Rochester, Stany Zjednoczone
Cartagena, Kolumbia- Ceuta, Hiszpania
- Huelva, Hiszpania
Medway, Wielka Brytania
Montevideo, Urugwaj- Móstoles, Hiszpania
- Las Palmas de Gran Canaria, Hiszpania
San Juan, Portoryko- Santa Cruz de Tenerife, Hiszpania
- Torrevieja, Hiszpania
Ad-Dachla, Sahara Zachodnia
edytuj Bibliografia
- Brigitte Hintzen-Bohlen: Sztuka i Architektura - Andaluzja. Warszawa: Wydawnictwo Philip Wilson, 2008, ss. 170-183. ISBN 978-3-8331-5106-4.
- Praca zbiorowa: Przewodniki Wiedzy i Życia - Sewilla i Andaluzja. Wyd. II. Warszawa: Hachette Livre Polska sp. z o.o., 2008, ss. 164-167. ISBN 978-83-7448-633-0.